Executiegeschil: ook voor verstekvonnis kan om schorsing worden verzocht

Als een rechter uitspraak heeft gedaan die uitvoerbaar bij voorraad is, betekent dit dat de winnende partij het vonnis direct ten uitvoer kan leggen. De verliezende partij heeft doorgaans de mogelijkheid een rechtsmiddel in te stellen die deze tenuitvoerlegging verhindert, tenzij de rechter heeft bepaald dat het vonnis direct ten uitvoer kan worden gelegd. De verliezende partij kan in dat geval tenuitvoerlegging alsnog voorkomen door middel van een executiegeschil, zelfs als er sprake is van een verstekvonnis. Onze advocaat procesrecht legt dit laatste uit aan de hand van een recente uitspraak. 

Feiten

De feiten: in het door A (een huurder) ingestelde executieprocedure tracht hij te voorkomen dat zijn woning wordt ontruimd, naar aanleiding van een door de verhuurder ingestelde procedure waarbij hij in het gelijk is gesteld. De huurder is in deze procedure op de mondelinge behandeling ter zitting verschenen en de rechter wees een verstekvonnis. Na afloop van de procedure besluit de verhuurder het vonnis niet aan de huurder te betekenen, maar sluit zij met de huurder een overeenkomst tot uitstel van executie. Hiermee biedt de verhuurder de huurder feitelijk een nieuwe huurovereenkomst aan, maar in plaats van maandelijkse huurpenningen mag de huurder de woning blijven gebruiken als zij daartegenover een maandelijks bedrag aan ‘schadevergoeding’ aan de verhuurder betaalt. De huurder kan aldus in de woning blijven wonen.

Huurachterstand en betekening vonnis

Ondanks de gerechtelijke procedures en de overeenkomst tot uitstel van executie blijft de huurder de periode daarop echter nog een aantal keer in gebreke met betaling van huurtermijnen. Uiteindelijk betekent de verhuurder het vonnis aan de huurder en zegt zij de ontruiming aan. Die tracht daarop de tenuitvoerlegging van het vonnis en aldus de aangezegde ontruiming te voorkomen en start een executiegeschil bij de kort gedingrechter.

Voorwaarden voor het schorsen van de tenuitvoerlegging

De kort gedingrechter overweegt dat het hier gaat om een schorsing van een verstekvonnis. Al in 1983 heeft de Hoge Raad aangegeven wanneer de tenuitvoerlegging van een vonnis kan worden voorkomen: “de rechter kan een de tenuitvoerlegging van een vonnis slechts schorsen of verbieden indien hij van oordeel is dat de executant – mede gelet op de belangen aan de zijde van de geëxecuteerde die door de executie zullen worden geschaad – geen in redelijkheid te respecteren belang heeft bij gebruikmaking van zijn bevoegdheid tot tenuitvoerlegging over te gaan. Dat zal het geval kunnen zijn indien het te executeren vonnis klaarblijkelijk op een juridische of feitelijke misslag berust of indien de tenuitvoerlegging op grond van na dit vonnis voorgevallen of aan het licht gekomen feiten klaarblijkelijk aan de zijde van de geëxecuteerde een noodtoestand zal doen ontstaan, waardoor een onverwijlde tenuitvoerlegging niet kan worden aanvaard.”

Toepasselijkheid verstekvonnis

De kort gedingrechter oordeelt dat de hoofdregel van de Hoge Raad ook geldt voor een verstekvonnis. Bij een executiegeschil vindt echter geen inhoudelijke toets plaats. De gedaagde partij heeft ook geen verweer kunnen voeren in de verstekprocedure, omdat hij immers niet is verschenen. Zulks brengt volgens de rechter niet mee dat bij het executiegeschil alsnog een inhoudelijke toets dient plaats te vinden, maar kan echter wel eerder dan bij een procedure op tegenspraak gewezen vonnis de conclusie wordt getrokken dat naderhand gebleken feiten en omstandigheden zouden hebben geleid tot een andere uitspraak, zouden deze in de procedure naar voren zijn gebracht.

Executiegeschil: misbruik van bevoegdheid ook mogelijk?

Aldus is de rechter van oordeel dat een vonnis, naast de twee genoemde gevallen (juridische en feitelijke misslag en noodtoestand), executie of tenuitvoerlegging van het vonnis ook kan worden voorkomen als er sprake is van misbruik van bevoegdheid. Daarvan kan sprake zijn, aldus de rechter, als rekening moet worden gehouden met de serieuze mogelijkheid dat de kantonrechter tot een andere beslissing zou zijn gekomen als de gedaagde partij de in het executiegeschil opgeworpen argumenten als verweer had aangevoerd. Daarvan is echter in onderhavige procedure niet gebleken, zodat de huurder alsnog door de rechter in het ongelijk wordt gesteld.

Categorie

Waarom ons

Gratis kennismakingsgesprek

1000+ zaken behandeld

Flexibel én voordelig

Ook pro-deo

30+ jaar ervaring

Woensdag inloopspreekuur