Wanneer ben je volgens de wet juridische ouder?

Juridisch ouderschap vormt de basis voor onder meer het kunnen verkrijgen van ouderlijk gezag. Meestal heeft dit betrekking op de biologische ouders, maar dat hoeft niet. In dit blog bespreekt onze advocaat personen- en familierecht wanneer iemand volgens de wet juridische ouder is en wat daarvan de gevolgen zijn. 

Juridische ouderschap

Volgens de wet kan een kind nooit meer dan twee juridische ouders hebben. Wettelijk gezien is moeder uit wie het kind geboren wordt, de juridische moeder. Dat geldt ook als er sprake is van draagmoederschap. Daarnaast kan een moeder ook juridisch ouder worden door (stief)adoptie. Bij duomoeders kan de vrouwelijke partner van de moeder het kind tot slot ook erkennen. Een voorwaarde is dat het kind niet reeds erkend is.

Wanneer is de vader juridische ouder?

Een vader kan op vier verschillende manieren juridisch ouder worden. Is het kind geboren binnen een huwelijk of geregistreerd partnerschap met de moeder? De vader is dan van rechtswege de juridische ouder. In alle overige gevallen moet de vader het kind eerst erkennen om juridische ouder te worden. Hetzelfde geldt als zijn vaderschap gerechtelijk wordt vastgesteld.

Juridische ouder door (stiefouder)adoptie

Daarnaast kunnen de vader en moeder juridisch ouder worden door adoptie: bijvoorbeeld een stiefouderadoptie. Als de rechtbank dit toewijst, worden de juridische banden tussen het kind en de ouders verbroken. Vervolgens komen die tussen het kind en de stiefvader tot stand. Bij een stiefouderadoptie door de vader blijven de banden tussen het kind en de biologische moeder in stand. Als het te adopteren kind meerderjarig is, dan is er niet (langer) sprake van gezag. Er ontstaat echter wel juridisch ouderschap tussen de ouder en het kind. Dat betekent onder meer dat het kind en de ouder over en weer erfgenamen worden.

Wat zijn de gevolgen van juridisch ouderschap?

De gevolgen van juridisch ouderschap zijn hetzelfde als die van erkenning. Één daarvan is dat de juridische ouder onderhoudsplichtig wordt jegens het kind tot de leeftijd van 21. Daarnaast worden het kind en de juridische ouder over en weer erfgenaam. Als de ouders uit elkaar gaan, hebben zij recht op omgang, informatie en consultatie. Ingeval van adoptie verkrijgt het kind bovendien de nationaliteit van de adoptiefouder. Bij erkenning is hier niet altijd sprake van.

Wat is het verschil tussen juridisch ouderschap en gezag?

Juridisch ouderschap en ouderlijk gezag zijn twee verschillende zaken. Ouderlijk gezag stopt zodra het kind 18 jaar wordt. Als u op basis van het bovenstaande juridisch ouder bent, dan heeft u het ouderlijk gezag als:

– Het kind geboren is binnen een huwelijk of geregistreerd partnerschap; of
– Het kind geboren is vóór het huwelijk of geregistreerd partnerschap, maar het kind is erkend; of
– Er sprake is van een (stiefouder)adoptie; of
– U met uw partner het gezamenlijk gezag heeft aangevraagd bij de rechtbank.

Het gevolg van ouderlijk gezag is dat u verplicht bent om bij te dragen in de zorg en opvoeding van het kind. Juridisch ouderschap op zichzelf brengt deze plicht niet met zich mee.

Categorie

Waarom ons

Gratis kennismakingsgesprek

1000+ zaken behandeld

Flexibel én voordelig

Ook pro-deo

30+ jaar ervaring

Woensdag inloopspreekuur